Raadhuis

Raadhuis Kerkrade
Raadhuis Nieuwer Amstel

Algemeen

Voordat het huidige Raadhuis op 22 october 1913 in gebruik wordt genomen, worden de bijeenkomsten van de kerkraadse gemeenteraad gehouden in een pand aan het Kerkplein (tot 1823) in een herberg genaamd Moskou (1823 - 1858) en het originele (verbouwde) pand aan het Kerkplein (1858 - 1912). Bij het bepalen van de lokatie van het nieuwe raadhuis (in 1912) twijfelt de gemeenteraad tussen de huidige lokatie en een pand aan de Hoofdstraat dat op dat moment in eigendom is van de weduwe van oud-burgemeester Daelen, Karl Ignats Jozef.

De geschiedenis van het Raadhuis is door Drs. M. Kockelkoren beschreven in het boekwerk De geschiedenis van het Raadhuis dat in Mei 1997 in een oplage van 3000 exemplaren verschijnt. De afbeelding dateert van een vooralsnog onbekende datum. Het Raadhuis maakt deel uit van de stadsroute: Ken jouw Kerkrade.

Kunst en Architectuur

Cornelius Duyckers

Het huidige Gemeentelijke Raadhuis is qua architectuur een kopie van het voormalige (tot 2007) gemeentearchief van Amsterdam, het oude stadhuis van Nieuwer-Amstel, dat dateert uit 1894. Het Raadhuis op de Markt, door Cornelius Duyckers (1878 - 1944) ontworpen in neo-renaissancestijl, heeft boven de toegang aan de voorkant de inscriptie S.P.Q.K. (Senatus Populus Que Kerkradiensis) wat zoveel betekent als: 'Hier zetelt de senaat van het volk van Kerkrade'.

Kerkrade heeft een landelijke primeur wanneer op 30 april 1980 een origineel borstbeeld van koningin Beatrix in de Raadszaal geplaatst wordt. Het bronzen beeld is gemaakt door Paul Driessen uit Rimburg en gegoten door Pie Zeijen uit Geverik. De afbeelding van de koningin is samengesteld aan de hand van 70 foto's van de Rijks Voorlichtingsdienst. Paul Driessen maakt ook het borstbeeld van Dr. Kreyen, Directeur van het St. Jozefziekenhuis.

Met regelmaat wordt in het Raadhuis exposities en tentoonstellingen gehouden, zoals:

Renovaties

Het gebouw wordt een aantal keren gerenoveerd/uitgebreid.

1922

In 1922 is het gebouw de werkruimte van een aantal ambtenaren. Ook komen in dat jaar de eerste opmerkingen over de te krappe huisvesting. Pas in 1932 (op 13 april) besluit de gemeenteraad dat uitbreiding noodzakelijk is. Het bestaande pand wordt in datzelfde jaar aan de achterkant uitgebreid met een rechthoekig gebouw wat ten koste gaat van de grote centrale hal. Na de Tweede Wereldoorlog worden er diverse kleine verbouwingen gerealiseerd. Wanneer eind jaren vijftig blijkt dat de huisvesting te klein is voor het ambtenarenapparaat, wordt een begin gemaakt met de bouw van het Gemeentelijk Administratiekantoor dat begin jaren zestig aan de Marktstraat verrijst en in 1976 wordt opgeleverd.

1961

Tijdens deze renovatie worden de middelste ramen aan de voorkant ontdaan van hun vierlichtvensters. Verder wordt in de zijgevels een aantal ramen dichtgemetseld en worden de buitengevels in de originele staat teruggebracht.

1996

Het huidige Raadhuis wordt in 1996 grondig verbouwd om een betere toegankelijkheid te realiseren. Zo wordt er een lift geplaatst en wordt de hoofdingang naar de zijkant verplaatst. Klimaatbeheersing wordt alleen in een beperkt aantal ruimtes, waaronder de raadzaal, toegepast. Het gerenoveerde raadhuis wordt op 24 mei 1997 heropend.

Tot een vooralsnog onbekende datum is in het raadhuis het Gemeentelijke Archief gevestigd. De archieven zijn gratis toegankelijk voor het publiek. Hier worden archiefstukken die ouder zijn dan 50 jaar opgeslagen:

  1. archief van de gemeente Eygelshoven (1800-1937, 1938-1981)
  2. archief van de gemeente Kerkrade (1771, 1795-1946)
  3. parochie archieven
  4. Andere archieven als die van de Bergkapel D.M.M., de Katholieke Mijnwerkersbond, schutterij St. Sebastianus, SWOK, Stg. Kirchroadsjer Dieksiejoneer, Buurtraad Heilust, Industrie bond NKV afdeling Kerkrade.

Het gemeentearchief beschikt verder over twee documentaire verzamelingen:

  1. een (historische) bibliotheek en
  2. een verzameling microfilms en -chips, waaronder doop-, trouw-, bevolkings- en begraafregisters.
2006

Anno 2006 is het archief gevestigd in een pand naast de ijszaak Capri.

Afbeeldingen